sosyoloji ve tariih biliminin kurucusu büyük düşünür* ibn haldun'un meşhur teorisi.
tarihin en derin eserlerinden biri olan mukaddimede geçmektedir.
ibn haldun, kavimlerin şevket ve kudret kazanmalarının, yani asabiyetin ancak nesep* bağı ile birbirine bağlanmaları sayesinde olabileceğini belirtir. bu, ibn haldun’un meşhur asabiyet teorisinin bir parçasıdır. buna göre akrabalık bağı az bir kısmı istisna olmak üzere insanlarda yaratılışta bulunan bir özelliktir. bir akraba herhangi bir zulme uğradığı veya bir felakete maruz kaldığı zaman akrabanın diğer fertleri kendilerinde bir yakınlık ve destek hissi duyar. akrabalarının başına gelen bu felakete engel olmak isterler. bu tabii bir durumdur. iki nesep arasındaki bağ, birlik husule getirecek derecede yakın ise -akrabalık çok açık bir şekilde ortaya çıktığı için- birbirine yardım etmeleri ve arka olmaları da o nispette kuvvetli olur. nesepler arasında uzun zaman geçer de şecereler uzarsa, hamiyet duygusunun kaynaması zayıflar.
akrabalar arasındaki bu yakınlık genelleşerek geniş bir coğrafya üzerinde millet kavramını oluşturur. ülkeye ve millete bağlılık akraba kökünden gelir. yani milletin temeli ailedir. komunist felsefede aile kavramına karşı çıkılmasının sebebi de millet kavramının reddidir.
asabiyet teorisi özetlenerek açıklanabilecek kadar kısa bir konu değildir. bilimsel olarak ilk sosyolojik çalışmadır ve bilinenin aksine sosyolojinin babası auguste comte değil ibn haldun'dur. comte olsa olsa üvey evladı olur.
edit: bu arada bunun asabi olmakla ilgisi yoktur. asabilik de ayrı bir konu.*
#540049