ımmanuel kant (1724 - 1804) : felsefede rasyonalizm ve ampirizm akımlarının bir sentezini yapmıştır. kant’a göre, bilgi deneyle başlar fakat deneyle sona ermez. kant, insan zihninde apriori (önsel) bir bilgi olduğunu savunur. bir kısım bilgi de aposteriori olarak sonradan elde edilir.
insan, bilgi sürecinde, pasif olmayıp aktif bir biçimde duyular yoluyla gelen izlenimleri sınıflar, kalıplara yerleştirir ve yorumlar. kant’a göre insan bilgisi sınırlıdır. insan zihni, nesneleri ve olayları gerçekte oldukları şekliyle bilemez. nesneler, zihnin imkanlarına, yapısına ve formlarına göre bilinebilir. insan zihni fenomenleri (görüngü) bilebilir.
entüisyonizm : bilginin, doğrudan ve aracısız bir bilme tarzına karşılık gelen sezgi yoluyla elde edilebileceğini savunan görüşe entüisyonizm (sezgicilik) denir. sezgiye önem veren filozoflar, rasyonel bilginin uygulama ve eylem için önem taşıdığını kabul eder. ancak akla dayanan bilgi, nesnelerle kurulan doğrudan ve aracısız temasın sonucunda ortaya çıkan sezgisel bilginin tamlığından ve kesinliğinden yoksundur.
#183856
