mustafa suphi

tkp 'nin kurucusu ve ilk genel başkanıdır. eğer yanlış hatırlamıyorsam, sunay akın bir konuşmasında bu amcadan bahsederken "türkiye cumhuriyeti 'nin ilk faili meçhul cinayetine kurban gitmiştir." gibi bir cümle söylemişti.

mustafa suphi hiç genel başkanlık yapamamış bir tkplidir.
çünkü tkp o dönemler legal bir parti değildir. legal olmayan bir parti de elbette genel başkan olamaz. ancak internet sitelerinde onunla ilgili hep genel başkan denimektedir.


"1883'de giresun'da doğdu.
ilköğrenimi babasının görevi nedeniyle kudüs ve şam'da, ortaöğrenimini erzurum'da gördü.istanbul'da hukuk mektebi'ni bitirdikten sonra fransa'ya gitti. paris'te siyasal bilgiler yüksekokulu'nda öğrenim gördü (1910). ahmed ferit (tek) tarafından çıkarılan ve milli meşrutiyet fırkası'nın sözcülüğünü yapan ifham gazetesinde, yazı işleri müdürü olarak çalıştı. istanbul'daki ilk yıllarında ittihat ve terakki yanlısıyken, baskıcı uygulamaları nedeniyle, sonradan bu örgüte muhalif bir çizgi izlemeye başladı.
mahmud şevket paşa'nın öldürülmesinden sonra sinop'a sürüldü. 1914'te birkaç arkadaşıyla birlikte rusya'ya kaçtı. ekim 1917'deki sovyet devrimi'nden sonra moskova'ya gitti. tatar-başkırt devrimcileriyle birlikte yeni dünya gazetesini çıkardı. moskova'da ı. türk sol sosyalistleri kongresi'nin ( 25temmuz 1918) ve ı. müslüman komünistler kongresi'nin (kasım 1918) toplanmasına ön ayak oldu.10 eylül 1920'de yine bakü'de toplanan, tkp ı. kongresi'nde, sosyalistlerin birliğini sağlamaya yönelik etkin girişimlerde bulundu.
tkp bu kongrede çalışmalarının ağırlığını anadolu'ya kaydırmayı kararlaştırdı.tkp'nin türkiye'deki etkinliklerini ve örgütlenmesini düzenlemek üzere, 28 aralık 1920'de bakü'den kars'a geçti. ayrıca ankara'ya giderek, mustafa kemal ile görüşmeyi amaçlıyordu. kars'tan erzurum'a doğru yola çıkan grup, protesto gösterileriyle karşılaştı ve kente sokulmadı.


mustafa suphi can güvenliklerinin ortadan kalkması üzerine arkadaşlarıyla birlikte trabzon'a geçti. motorla batum'a gitmeyi, oradan da bakü'ye dönmeyi kararlaştıran grup, sağlanan bir motorla kardeniz'e açıldı. trabzon açıklarında saldırıya uğrayan mustafa suphi ve arkadaşları, öldürülerek denize atıldı. (1921)"**

10 eylül 1920 de türkiye komünist partisi nin yasadışı kongresini gerçekleştiren kişidir.

<bkz: karadeniz ağıtı>

topal osman'la beraber trabzon'un batısında ve giresun'da o zamandan sağlam bi sol ve akılcı milliyetçililik potansiyelini toprağa bırakmış kişidir. trabzon'un özellikle batı taraflarına gidildikçe diğer bölgelerinden farkı anlaşılır...

rejimin yokettiği cinayetler silsilesinin başlangıcını temsil eden zat. cumhuriyet içinde hürrüyet istemek tek şanssızlığı olmuştur belkide eline geçen şansla birlikte ölümü.

1883 yılında giresun'da doğdu. ilk öğrenimini ve lise öğrenimini yaptıktan sonra, 1905 yılında istanbul hukuk mektebi'nden mezun oldu, ardından paris'te siyasal bilgiler okulu'nu bitirdi ve 10 eylül 1920'de türkiye'den gelen 75 delegenin katılımı ile bakü'de komünist gruplar ile birleşerek türkiye komünist partisi'ni kurdu. 28 ocak 1921'de karadenizde olduruldu.