s b d h i k r

önemli konular

· laf engine v6

kalenderiye

1.

dünya malına ve gösterişe önem vermeyen islâm tarikatı. 12.yy'da şeyh cemaleddin-î sâvî tarafından kurulmuştur.genel kural ve amaçlarını anlatan yazılı yapıt kalendername seyyid hüseynî tarafından kaleme alınmıştır. derin alevî inanacı görülür.

genel kural olarak bıyık, saç, sakal ve kaşlarını tıraş ederler ve buna da çâr darb derler. bunun sebebi, insan yüzü tanrı'nın özüne (zat) ve sıfatları da yüz hatlarına (hutut) benzer. tanrı'nın her varlık ver her şeyde görünmesi üzere, o'nun zattını kendi özünde yaşadığından, sıfatlardan sıyrılması gerekir. bu amaçla çâr darb edilir. çünkü bunlar yüzü,yani tanrı'nın zattını gizler ve küfr niteliğindedir. insanların tüm dünya mallarından ve dünyevî kaygılardana arınması, her solukta allah demesi gerekir.

allah'ın tüm varlık türlerini kapladığını ve bu kaplam içinde kalan her güzele tapınmak ile, allah'a tapınmak arasında ayrım, aykırılık yoktur. güzele tapan, allah'a tapar. bu inanca, mahbubperestlik denir ve dişi/erkek farkı gözetmeden güzele tapma geleneği doğmuştur. mevlevîler tarafından da benimsenen bu inanç, iran mazdekçilerinin inançlarından çok esinlenmiştir.

kalenderiye tarikatı inananları, kanunî sultan süleyman tarafından istanbul'dan sürülmüş ve tekkeleri yıktırılmıştır.

zikirde; hz. muhammed, hz. âli, hz. fatma, hz. hasan ve hüseyin hatırlanır.

   Akis   24.01.2008 16:15 ~ 24.01.2008 16:15
   #831705
2.

bir gürsel korat kitabı. türü roman.

neden yaşadıklarını anlamaya çalışan üç adam... insana dokunan maharetli bir anlatım ve kederli bir mizahla resmedilen kibirli, kibrinden pişman olan erkekler ve sadakatsiz hayalleriyle kadınlar... itaat ve isyanı anlatan, zamanı arayan, kalenderileri konuşturan bir anadolu romanı. ipek kadar yumuşak ve ipek kadar güçlü...

"şundan dirim böyle: sinâğih vızıltısı arınınkinden incedir. bebenih sesi anadan, avradıh sesi herifden. bir farenih kemirişine bak, bir de inâğihkine. bundan şuha varırım ki, gôğde iriyise hareket yavaşdır. hareket yavaşısa zaman da yavaşdır."
"ya allah’ıh zamanı?"

kalenderiye, üç ayrı dönemde geçiyor, her biri üçer günde yaşanan üç bölümden oluşuyor. insani zaafları, şaşırma ve irkilme hissiyatını, hakikati ararken ölümün kıyılarında dolaşan insanları, iyiliği ve utanmayı hatırlatıyor. gürsel korat, zaman yeli ve güvercine ağıt romanlarında olduğu gibi yine bir kapadokya hikâyesi anlatıyor. özgün deyiş, mecaz ve lehçeler kullanan korat, memleket edebiyatının özgün sesli bir anlatıcısı olarak yazarlık yolculuğunu sürdürüyor.

   nemepiyel   11.07.2008 02:12 ~ 11.07.2008 02:13
   #971636
 

yazdır

etiket bulutu

ekşi sözlük  sözlük